Vaseline is een van de meest effectieve middelen bij een droge huid. Het trekt niet in de huid, maar vormt een beschermende laag bovenop de huid die vocht vasthoudt. Dat maakt het bij uitstek geschikt als je huid uitgedroogd, gebarsten of schilfert. Toch zijn er een paar dingen die je moet weten om vaseline goed in te zetten, en zijn er situaties waarin een andere aanpak beter werkt.
Waarom vaseline werkt bij een droge huid
Vaseline (ook wel petrolatum of petroleumjelly) is een zogeheten occlusief middel. Het sluit de huid af voor vochtverlies, in plaats van vocht actief toe te voegen. Je huid verliest voortdurend een kleine hoeveelheid vocht via verdamping, ook wel transepidermaal waterverlies (TEWL) genoemd. Vaseline remt dit proces sterk af. Dat is de reden waarom een droge of ruwe huid er binnen een dag of twee al merkbaar beter van kan worden.
Vaseline heeft nog een voordeel: het bevat vrijwel geen ingrediënten die irritatie kunnen veroorzaken. Puur vaseline is parfumvrij, kleurstofvrij en bevat geen conserveermiddelen. Voor mensen met een gevoelige huid, eczeem of een huidbarrière die niet goed functioneert, is dat een groot pluspunt. Dermatologen adviseren het al decennia als basisverzorging voor de zeer droge huid.
Vaseline voor droge huid: zo breng je het aan
Het meeste resultaat haal je uit vaseline als je het op de juiste manier gebruikt. Breng het aan op een net gereinigde, licht vochtige huid. Dep de huid na het wassen droog met een handdoek, maar laat de huid licht vochtig en smeer dan direct een dunne laag vaseline aan. Zo sluit je het resterende vocht op en droogt de huid minder snel uit.
Voor ernstig droge plekken, zoals gehakte hielen, ruwe ellebogen of geschilferde handen, kun je vaseline ’s avonds dikker aanbrengen en er sokken of handschoenen overheen doen. Na een nacht zie je dan al duidelijk verschil. Dit staat ook wel bekend als “slugging” en is een methode die veel huidverzorgingsexperts aanbevelen voor hardnekkige droge plekken.
Wanneer werkt vaseline minder goed?
Vaseline voegt zelf geen vocht toe aan de huid. Als je huid echt uitgedroogd is, helpt het om eerst een hydraterende lotion of crème aan te brengen die humectanten bevat (zoals glycerine of hyaluronzuur) en daarna vaseline er bovenop. De vaseline sluit dan het vocht in dat de crème heeft toegevoegd. Gebruik je alleen vaseline op een volledig droge huid zonder dat er enig vocht aanwezig is, dan is het effect kleiner.
Vaseline is ook minder handig op het gezicht overdag, omdat het een vettig gevoel geeft en make-up niet goed hecht. Voor lippenverzorging of nachtgebruik op het gezicht werkt het juist prima. Op een geïnfecteerde of natte wond is vaseline niet geschikt zonder overleg met een arts.
Vaseline met extra ingrediënten: zinvol of niet?
Je vindt ook zalven en crèmes op de markt die vaseline combineren met andere werkzame stoffen. Een voorbeeld zijn producten voor de eczeem- of zeer droge huid die vaseline aanvullen met vitamine E en abrikozenpitolie. Vitamine E heeft een antioxiderende werking en ondersteunt het herstel van de huidbarrière. Abrikozenpitolie is relatief licht van structuur en bevat vetzuren die de huid zachter maken. Zo’n combinatie kan fijner in gebruik zijn dan puur vaseline, omdat de textuur iets minder zwaar aanvoelt.
Kies bij een gevoelige of eczeemgevoelige huid altijd voor producten zonder parfum en zonder wolalcoholen (zoals lanoline). Wolalcoholen kunnen bij een geïrriteerde huid een allergische reactie geven. Hoe minder ingrediënten een product bevat, hoe kleiner de kans op een reactie. Producten met vier of vijf ingrediënten zijn voor een gevoelige huid vaak veiliger dan uitgebreide formules.
Vaseline of een vette crème: wat is het verschil?
Veel mensen vragen zich af of ze beter vaseline kunnen gebruiken of een gewone vette crème. Het verschil zit hem in de samenstelling. Crèmes bevatten water en hebben emulgatoren nodig om water en vet te mengen. Die emulgatoren kunnen bij sommige mensen, met name bij eczeem, de huid juist extra irriteren of zelfs de huidbarrière verder beschadigen. Vaseline bevat geen water en dus ook geen emulgatoren. Dat maakt het voor een beschadigde of eczeemgevoelige huid een veiligere keuze.
Een nadeel van vaseline ten opzichte van een crème is het vette gevoel. Overdag is een lichtere crème prettiger in gebruik. Vaseline gebruik je het meest effectief op momenten dat je de huid even met rust kunt laten, zoals ’s nachts of na het douchen.
Voor de meeste mensen met een droge huid is vaseline een betrouwbare, goedkope en goed verdraagbare optie. Gebruik het consequent, bij voorkeur na het wassen, en combineer het waar nodig met een hydraterende crème eronder. Verbetert de huid niet na twee tot drie weken, of is er sprake van korstvorming, roodheid of jeuk die verergert? Dan is het verstandig een dermatoloog te raadplegen.
